PROJE AMACI  

   Türkçe Psikoloji Ölçüm Araçları Veritabanı Geliştirme (TÜPÖV) Projesinin amacı, ülkemizde kullanılan Türkçe olarak geliştirilmiş ya da farklı dillerden Türkçe'ye uyarlanan anket, ölçek ve envanter gibi ölçüm araçlarının yer aldığı internet üzerinden faaliyet gösteren veri tabanı ve bir kitap hazırlamaktır. Psikolojinin çeşitli alanlarında bireylerin duygu, düşünce, davranış ve tutumlarını ölçmede pek çok ölçüm aracı kullanılmaktadır. Ancak tüm ölçeklerin yer aldığı bir kaynak, referans ve veri tabanı olmadığı için bu ölçüm araçlarına ulaşmak oldukça zor olmaktadır. Ölçüm araçlarına ulaşamadığında araştırmacılar o ölçüm aracını baştan geliştirmeye çalışmakta veya Türkçe’ye henüz uyarlanmadığını düşünerek kendileri o ölçeği uyarlayarak güvenirlik-geçerlik çalışmasını yapmaktadır.

   Oysa ki, psikometrik özellikleri daha önceden çalışılmış bir ankete yönelik tekrar niteliği taşıyan bu tür çalışmalar zaman, emek ve enerji kaybına yol açmaktadır. Bu nedenle bu projenin amacı, ülkemizde mevcut ölçüm araçlarına dair temel bilgileri öncelikle internet temelli bir veri tabanında ve sonrasında koşullar uygun olursa bir kitapta toplayarak ülkemizde psikoloji alanında ilgili araştırmacı ve uygulamacıların ulaşımına ve kullanımına olanak sağlamaktır. Şu ana kadar psikolojide kullanılan sınırlı sayıda ölçek birkaç kitapta bir araya getirilmiştir; ancak geçen zamanla ve alandaki güncel değişimler sonucunda bu tür kaynakların sıklıkla güncellenmesi gerekmekte; henüz internet temelli bir veritabanı olmadığından basılı kaynakların güncellenmesi zaman almakta veya yapılmamaktadır. Bildiğimiz kadarıyla da bu tür psikoloji ölçeklerinin yer aldığı internet temelli bir veri tabanı ülkemizde mevcut değildir. Bu proje ile ülkemiz araştırmacıları ve uygulamacılarının ölçek bulma ihtiyacını en kısa sürede, güvenilir ve sürekli güncellenebilen bir kaynaktan sağlamaları mümkün olacaktır.

 

ÖZGÜN DEĞER

Psikoloji alanında geliştirilen özgün ve/veya uyarlanmış ölçüm araçlarına dair temel bilgilerin yer aldığı bir veritabanı oluşturmayı amaçlayan bu proje ile ilgili birçok özgün yön sunulabilir. Bunların başında

  • bugüne kadar çok az sayıdaki basılı ve yazılı kaynağın ötesinde psikolojinin birçok alt alanını geniş ölçüde kapsaması,
  • farklı nitelikteki ölçüm araçlarını bir araya getirmesi ve internet temelli olması sebebiyle alandaki öğrenci, araştırmacı ve uygulamacılara kolay, ücretsiz ancak kontrollü olarak ulaşabilecekleri güvenilir bir kaynak sunulması,
  • internet üzerinden kolayca güncellenerek alandaki gelişmelere göre hızlıca revize edilebilmesi ve güncelliğini koruması sayılabilir.

Böyle bir veritabanı ile başta ülkemizdeki psikoloji bilim ve uygulama camiasına ücretsiz bir hizmet sunulmasının yanı sıra, psikiyatri, sosyal çalışma, psikolojik rehberlik ve danışma, hemşirelik gibi ilgili bilim dallarındaki bilimsel araştırma ve uygulamalara da pratiklik sağlaması, bu konularda gereksiz emek ve zaman harcanmasının önüne geçmesi, etik ve güvenilir bilgi sunması sebebiyle de bu alanda sıkça gözlenen etik ihlallerin azalmasına kolaylık sağlaması da hedeflenmektedir.  Ayrıca elde edilen kaynaktan bibliyografik nitelikte ve ülkemizde psikoloji alanında gelişmelere odaklanan özgün çalışmalar da yapılabileceği düşünülmektedir.

 



Dokuz Eylül Üniversitesi Tınaztepe Yerleşkesi
Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü
35260 Buca,İzmir
tupov@tupov.org